6 februari: Feest Sint Amandus en een blik op zijn kapel te Gent

Levensbeschrijving van St. Amandus, apostel der Franken

De H. Amandus werd geboren rond het jaar 590 in de buurt van Nantes (Frankrijk) en was afkomstig uit een katholieke familie. Toen hij 7 jaar oud was, stuurden zijn ouders hem naar de abdijschool op het eiland île d’Yeu om daar een katholieke opvoeding te krijgen. 

Omdat hij uit een adellijke familie kwam, werd hij geacht zich in te zetten voor het rijk van zijn vader, wat hij weigerde. Ondanks dat zijn vader hem dreigde te onterven, ging hij naar Tours en werd er priester gewijd. Vervolgens leefde hij 15 jaar lang als kluizenaar te Bourges. 

Na het overlijden van zijn geestelijke leidsman trok hij naar het graf van de H. Petrus in Rome om na te denken over hoe hij zijn verdere leven zou inrichten. Hij besloot de nacht door te brengen in de crypte. Hij werd echter ontdekt en uit de kerk gegooid. Aan het kerkportaal viel hij in slaap en kreeg een visioen van de H. Petrus die hem zijn opdracht duidelijk maakte. Paus Gregorius de Grote vroeg hierop de H. Amandus om als missiebisschop in onze streken te werken. Hij vestigde zich eerst ten zuiden van Doornik. 

Omstreeks het jaar 630 kwam hij naar ‘Ganda’, de streek rond Gent. Hij werd er echter niet hartelijk onthaald, want deze streek was immers nog niet bekeerd en de mensen waren halsstarrig. Ze spuwden op hem, sloegen hem en gooiden hem zelfs in de Schelde. Hij gaf echter niet op en na herhaaldelijk proberen, slaagde hij erin onze streken te kerstenen. Met het geld van koning Dagobert kocht hij slaven vrij en maakte hen tot zijn leerlingen. Hij stichtte ook talrijke abdijen en kerken. 

Toen St. Amandus vernomen had dat een dief door een zekere graaf Otto ter dood was veroordeeld, verzette hij zich hiertegen. Maar hij kon geen gehoor vinden bij de graaf. Na de executie nam St. Amandus het lichaam mee naar zijn cel. Nadat hij gedurende de gehele nacht voor de overledene had gebeden, gebeurde een zeer groot wonder: de dief werd tegen de ochtend terug levend. Alle sporen van de executie waren verdwenen. Ook Allowin, die een losbandig leven leidde, bekeerde zich na een preek van de H. Amandus en werd zijn volgeling. Vandaag wordt hij vereerd als St. Bavo. Hij was ook een korte tijd bisschop van Maastricht (647-650).

St. Amandus bracht zijn laatste jaren door in de abdij van Elnone, nu ‘Saint-Amand-les -Eaux’. Hij stierf daar op 6 februari rond het jaar 675. Op hetzelfde moment kreeg de H. Aldegonde een visioen waarin ze St. Amandus de hemel zag binnentrekken. De H. Amandus is de patroon van de wijnhandelaars, herbergiers en apothekers. Hij wordt aanroepen bij koorts, reuma, huidziekten, oogklachten en ziektes onder het vee.

Korte geschiedenis van de St. Amanduskapel

De geschiedenis van de St. Amanduskapel begint in de jaren 1970. De heren Arnold Van Peteghem en Pierre De Baets besloten zich volledig in te zetten om de katholieke traditie in Vlaanderen te bewaren. Toen Meneer Van Peteghem hoorde dat Mgr. Lefebvre naar Quiévrain kwam om een Karmelklooster op te richten, legde hij aan Mgr. Lefebvre de situatie in het bisdom van Gent uit. Hij kreeg het mandaat om een locatie te zoeken, waar de traditionele ritus waardig kon gecelebreerd worden. In afwachting hiervan besloot men voorlopig de H. Mis op te dragen in een benedenruimte van een winkel aan de Kortrijksepoortstraat. Na een intense speurtocht, werd in 1984 door Meneer Van Peteghem een andere ruimte gevonden, onze huidige St. Amanduskapel, dichtbij het station Gent-Sint-Pieters en aan de rand van de stad. Op de eerste adventzondag 1986 werd onze kapel door E.H. François (toenmalige overste te Brussel), E.H. De Merode en Pater Bertine ingezegend. 

Tenslotte nog een kort woord over de architectuur en stijl van de kapel. Ze is het werk van meester Achiel Andries. Men trachtte de kapel uit te bouwen in de originele lijnen van de Romaanse stijl, de geliefde bouwstijl van de Benedictijnen waarmee de Heilige Amandus vertrouwd was! De romaanse stijl, die de eenvoud en de standvastigheid van het geloof uitdrukt. Niets is toeval. De kapel heeft witte muren, een terracotta kruisbeeld, altaar en communiebanken gekapt uit Franse natuursteen en bijpassende kandelaars. Alles tot meerdere eer en glorie van God. Links naast het altaar staat er een houten beeld van de Moeder Gods en rechts een beeld van Sint Andreas. Deze laatste staat symbool voor de oosterse traditie van de Kerk. Bovenop de steunbalk prijkt het houten beeld van St. Amandus, wakend over zijn kudde. Verder werd ook nog een eikenhouten wandbekleding aangebracht, samen met 4 gekapte beelden op sokkels. Een kunstsmid vervaardigde het smeedijzeren communiehekje. In het portaal werd een authentieke kapelpoort geplaatst. In de jaren 1990 kon tenslotte de ruimte vóór de kapel aangekocht worden. Deze wordt nu gebruikt als sacristie, priesterkamer en zaal waar samenkomsten en conferenties kunnen georganiseerd worden.

Met de huidige feestdag van St. Amandus is veel dank verbonden. Dit jaar zullen we het 40-jarig bestaan van onze St. Amanduskapel vieren.

H. Amandus, patroon van onze kapel, bid voor ons!